Kijk je wel eens langs de weg of langs een boerensloot dan zie je een groepje valeriaan in de zomer. De volledige naam is Valeriana Officinalis. Dit komt van het woord ‘volere’ wat betekent: gezond en sterk zijn. Officinalis staat voor apothekerswerkplaats wat wijst op de medische achtergrond.

De overblijvende plant die tot 200 cm hoog wordt, het groeit recht omhoog en heeft een holle ronde stengel, die overlangs gegroefd is. De stengel is onvertakt en de bladstelen staan tegenover elkaar, de bladeren zijn licht getand. De rozewitte bloemschermen zijn schijnschermen, de wortelsstok is kort en stomp. Pas na het drogen geeft de bekende smerige lucht af. De bloeitijd is van mei tot augustus, heeft een voorkeur voor vochtige plaatsen, weilanden en langs sloten. Een geplukte bos gaat bijna onmiddellijk slap hangen.

Het verspreidt voor kattten en ratten on weerstaanbare geur. De rattenvanger van Hamelen zou volgens de legende valeriaanwortel in zijn zakken hebben gehad.

   Het kruid wordt genoemd in Angelsaksische geschriften uit de 11de eeuw. In de Middeleeuwen werd het kruid ook culinair gebruikt, en zelfs als parfum, net als sommige Valeriaansoorten in de Himalaya nog steeds worden gebruikt als ingrediënt voor parfum en wieroken. In de middeleeuwen ook beschouwd als middel tegen de pest. In de beide Wereldoorlogen werd het kruid gebruikt bij shellshock. De Inca's zouden het kruid gebruikt hebben in massageolie.

De voornaamste werking wordt herkend bij nerveuze klachten in de maag, darm, hoofdpijn, kramp opheffend, slaapverwekkend en hoge bloedruk. Vooral piekeren kan tot rust gebracht worden. . In 1966 ontdekte men dat de in de plant aanwezige valepropriaten verantwoordelijk zijn voor de sederende werking van Valeriaan. Een andere stof die neurologische invloed heeft is choline. Voldoende van deze neurotransmitter zorgt voor communicatie tussen synapsen. Spierontspanning en geheugen zijn van deze stof afhankelijk.

Valeriaan geeft geen gewenning, maar heeft wel een effect op bepaalde medicatie en het centraal zenuwstelsel. Een kuur duurt dan ook niet langer dan 2 weken. Minder versuffend voor is de bloesem ervan. Bij het gebruik van de bloesem merkte ik dat voornamelijk de het loslaten van immateriële opmerkingen gemakkelijker was. De woorden die de ziel klemzetten, door bijvoorbeeld een ongewenste onmogelijk op te dringen. Het herinnert de mens aan eigen wijsheid en keuzevrijheid.